Materiały konferencyjne SEP 2026

6 (9) Dla dużej możliwości zapoczątkowania wybuchu pyłu węglowego oraz dużych skutków przyjęto, że ryzyko jest DUŻE, ze względu na duże prawdopodobieństwo wystąpienia zda- rzenia oraz bardzo znaczące straty jakie mogą wystąpić w rejonie ocenianej ściany. Rysunek 2. Matryca oceny ryzyka wybuchu pyłu węglowego w rejonach ścian o wysokiej koncentracji wydobycia [8] Figure 2. Coal dust explosion risk assessment matrix a longwall area with a high concentration of extrac- tion [8] 4. WERYFIKACJA I WALIDACJA METODY OCENY RYZYKA W REJONACH ŚCIAN O WYSOKIEJ KONCENTRACJI WYDOBYCIA. Badania przeprowadzone na potrzeby niniejszej pracy nie obejmowały zakresu kombinacji wszystkich czynników, które były uwzględniane podczas opracowywania metody oceny ryzyka. W okresie prowadzonych badań w latach 2014 – 2020 w polskim górnictwie węgla kamiennego nie wszystkie ściany o koncentracji wydobycia powyżej 5000 ton/dobę reprezentowały warunki uwzględnione w założeniach opracowanej metody oceny ryzyka. W związku z powyższym, podjęto próbę stworzenia scenariuszy, które uwzględniałyby pozo- stałe warunki. Weryfikację metody przeprowadzono dla pięciu realnych, hipotetycznych scenariuszy, które mogą wystąpić w rejonach ścian eksploatowanych w polskim górnictwie węgla kamiennego. Wskazane scenariusze reprezentują realne warunki, które występowały w kopalniach JSW S.A. oraz PGG S.A. Zostały one potwierdzone na podstawie rozmów z pracownikami kopalń, które były elementem realizowanej pracy. Dla każdego z 5 scenariuszy przyjęto różne kombinacje wartości czynników takich jak: zawartość wody przemijającej w zalegającym pyle kopalnianym, kategoria zagrożenia metanowego, zawartość części lotnych w węglu, zawartość części niepalnych stałych w zalegającym pyle kopalnianym, itp. W końcowym etapie realizacji pracy dokonano walidacji opracowanej metody oceny ryzyka wybuchu pyłu węglowego w rejonie ścian o wysokiej koncentracji wydobycia. Analizą objęto trzy zdarzenia z udziałem pyłu węglowego w polskich kopalniach: − KWK „Halemba”, gdzie w dniu 21 listopada 2006 r. w rejonie ściany nr 1 w pokładzie 506 w partii E na poziomie 1030 m w Kopalni Węgla Kamiennego „Halemba” w Rudzie Ślą- skiej doszło do wypadku zbiorowego w wyniku, którego zginęły 23 osoby. jak ustaliła komisja powypadkowa powołana przez Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, przyczy- ną tego zdarzenia było zapalenie i wybuch metanu oraz wybuch pyłu węglowego. Bezpo- średnią przyczyną wybuchu pyłu węglowego w likwidowanej ścianie nr 1, w rejonie sek- cji asekuracyjnej na odcinku przewietrzanym wentylacją odrębną był podmuch oraz pło- mień palącego się metanu [8]. − KWK „Mysłowice –Wesoła” Ruch „Wesoła”, gdzie w dniu 13 Stycznia 2008 r. w Katowickim Holdingu Węglowym S.A, Kopalni Węgla Kamiennego „Mysłowice – Wesoła” w Mysłowicach doszło do wypadku zbiorowego w wyniku, którego zginęły 2 osoby. Jak ustaliła komisja powypadkowa powołana przez Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, przyczyną tego zdarzenia był pożar, wybuch metanu oraz wybuch pyłu wę- glowego. Bezpośrednią przyczyną wybuchu pyłu węglowego w rejonie przecinki badaw- czej ściany 558 w pokładzie 510D wschód na poziomie 665 m w KWK „Mysłowice – Wesoła” Ruch „Wesoła” w Mysłowicach było zapalenie i wybuch metanu [8]. − KWK „Wujek” Ruch „Śląsk”, gdzie w dniu 18 września 2009 r. w Katowickim Holdingu Węglowym S.A, Kopalni Węgla Kamiennego „Wujek” Ruch „Śląsk” w Rudzie Śląskiej doszło do wypadku zbiorowego w wyniku, którego zginęło 20 osób. Jak ustaliła komisja powypadkowa powołana przez Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, przyczyną tego