Szkoła Eksploatacji Podziemnej

Współczesne górnictwo węgla kamiennego znajduje się w okresie głębokich przemian, wynikających zarówno z czynników wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Zakłady wydobywcze w Polsce, w tym w szczególności zakłady podziemnej eksploatacji węgla kamiennego, mierzą się obecnie z licznymi wyzwaniami o charakterze ekonomicznym, technologicznym, środowiskowym oraz organizacyjnym. Wzrost głębokości i odległości eksploatacji powoduje pogarszające się warunki geologiczne, co skutkuje zwiększeniem ryzyka operacyjnego oraz wzrostem kosztów technicznych i energetycznych. Jednocześnie postępująca transformacja energetyczna, wymogi polityki klimatycznej Unii Europejskiej oraz rosnące oczekiwania społeczne w zakresie zrównoważonego rozwoju tworzą presję na ograniczenie działalności wydobywczej, zmuszając branżę do poszukiwania innowacyjnych form optymalizacji procesów.
W obliczu tych wyzwań strategiczne znaczenie zyskują systemy zarządzania informacją techniczno-operacyjną, których zadaniem jest wspieranie efektywnego podejmowania decyzji w oparciu o rzetelne, aktualne i spójne dane. Transformacja cyfrowa w sektorze górniczym nie ogranicza się obecnie wyłącznie do wdrażania pojedynczych aplikacji wspomagających wybrane procesy, lecz obejmuje również rozwój zintegrowanych środowisk informatycznych, które umożliwiają holistyczne zarządzanie ruchem zakładu górniczego jako złożonym, skomplikowanym, wielowymiarowym systemem techniczno-produkcyjnym.
W tym kontekście na szczególne wyróżnienie zasługuje działalność Lubelskiego Węgla „Bogdanka” S.A. – spółki, która od lat plasuje się w czołówce krajowego sektora wydobywczego, nie tylko pod względem wskaźników ekonomicznych, ale także dzięki konsekwentnemu wdrażaniu nowoczesnych narzędzi informatycznych.
Jednym z najbardziej innowacyjnych projektów spółki jest autorski system „Mapa Obiektowa” – unikatowe rozwiązanie w skali światowej, realizujące koncepcję obiektowego modelowania infrastruktury kopalnianej. System ten, oparty na dwóch powiązanych ze sobą portalach – mapowym i opisowym – umożliwia integrację danych przestrzennych z informacjami technicznymi, operacyjnymi i ewidencyjnymi. „Mapa obiektowa” spełnia funkcję integratora różnych systemów dziedzinowych funkcjonujących w kopalni, zaimportowane dane są przypisywane do konkretnych obiektów, co sprawia że systemem prezentuje jednorodne i spójne dane o każdym elemencie wyposażenia biorącym udział w procesie produkcyjnym pod ziemią. Obecna funkcjonalność systemu koncentruje się na prezentacji danych o ilości, lokalizacji i sposobie wykorzystania maszyn i urządzeń będących na wyposażeniu oddziałów dołowych, oraz atrybutach tych obiektów, czyli ich parametrach fizycznych i technicznych. Informacje o ilości i wykorzystaniu poszczególnych maszyn i urządzeń pozwoli optymalizować procesy zakupowe i remontowe. Optymalizacja kosztów prowadzenia działalności górniczej to kluczowe aspekty biznesowe, które z pomocą systemu „Mapa Obiektowa” mogą stać się szybsze i prostsze.
Stała komunikacja z użytkownikami systemu oraz wsłuchiwanie się w ich potrzeby, ma na uwadze to, aby system był jak najbardziej przyjazny dla użytkownika końcowego i ułatwiał mu pracę.
Architektura systemu umożliwia jego dalszy rozwój – zarówno w kierunku zwiększenia zakresu integracji z innymi systemami dziedzinowymi funkcjonującymi w kopalni, jak również poszerzenia spektrum zastosowań o nowe, jeszcze niewdrożone moduły użytkowe. Koncepcja rozbudowy „Mapy Obiektowej” w kierunku przekształcenia, tego systemu, w pełni zintegrowane środowisko zarządzania informacją techniczno-eksploatacyjną zakładu górniczego i wykorzystanie go jako centralnego integratora dla pozostałych aplikacji dziedzinowych, umożliwi wielopoziomową wymianę danych w czasie rzeczywistym. Opracowane propozycje rozbudowy systemu „Mapa Obiektowa”, stanowić mogą punkt wyjścia do dalszego rozwoju w kierunku stworzenia kompleksowego, zintegrowanego środowiska zarządzania wiedzą techniczną, eksploatacyjną i logistyczną w nowoczesnym zakładzie górniczym.